دانشگاه سمنانمدلسازی اقتصادسنجی2345-654X10220250723The Threshold Effect of Military Spending on Economic Growth: A Panel Smooth Transition Regression Modelتاثیر آستانهای هزینههای نظامی بر رشد اقتصادی: مدل رگرسیونی انتقال ملایم پانلی929952610.22075/jem.2025.36105.1955FAمحمدحسن زادهاستاد اقتصاد، گروه علوم اقتصادی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه محقق اردبیلیعبدالرحیمهاشمیدانشیار اقتصاد، گروه علوم اقتصادی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه محقق اردبیلیزینبفتوحیکارشناس ارشد اقتصاد، گروه علوم اقتصادی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه محقق اردبیلیJournal Article20241201This study utilized a panel smooth transition regression model to investigate the effect of military spending on economic growth in selected oil-producing countries from 1980 to 2022. The findings reveal that the coefficient for military spending in the first regime is -0.1787, suggesting that increases in military expenditure are associated with a decrease in economic growth. In the second regime, the coefficient rises sharply to -6.3539, indicating a significantly greater negative effect on economic growth. Additionally, the lagged military spending variable in the first regime shows a positive coefficient, implying that military spending from the previous year positively influences economic growth in the current year. However, in the second regime, this effect turns negative, exacerbating the adverse impact of rising military spending on economic growth. Overall, the results demonstrate that crossing the threshold limit of $575 million leads to an intensified negative effect of military spending on economic growth, with a transition speed of 40.22.این مطالعه با استفاده از مدل رگرسیونی انتقال ملایم پانلی، تأثیر هزینههای نظامی بر رشداقتصادی کشورهای منتخب نفتی را طی دوره زمانی 1980 تا 2022 مورد بررسی قرار داده است. نتایج نشان میدهد ضریب متغیر هزینههای نظامی در رژیم اول برابر 1787/0- است که نشان میدهد با رشد هزینههای نظامی، رشد اقتصادی کاهش مییابد. در رژیم دوم ضریب این متغیر برابر 3539/6- میشود و میزان تاثیر منفی آن بر رشد اقتصادی به شدت افزایش مییابد. همچنین متغیر وقفه هزینههای نظامی در رژیم اول دارای ضریب مثبت است که نشان میدهد هزینههای نظامی سال گذشته تاثیر مثبتی بر رشد اقتصادی سال جاری دارد، اما در رژیم دوم تاثیر این متغیر نیز منفی میشود و بر شدت اثر منفی رشد هزینههای نظامی بر رشد اقتصادی میافزاید. بطور کلی نتایج نشاندهنده تشدید تأثیر منفی هزینههای نظامی بر رشد اقتصادی با گذر از حد آستانهای (575 میلیون دلار) با سرعت 22/40 است.https://jem.semnan.ac.ir/article_9526_0d3b7da6419d7f9369e92b2fc7c7823b.pdfدانشگاه سمنانمدلسازی اقتصادسنجی2345-654X10220250723Modeling the Factors Affecting Uncertainty in the Capital Market Using BMA-PTVPFAVAR Approachesمدلسازی عوامل موثر بر نااطمینانی در بازار سرمایه با رویکردهای BMA -PTVPFAVAR3171972610.22075/jem.2025.36231.1970FAامیرکلانترهرمزیدانشجوی دکتری علوم اقتصادی، گروه اقتصاد، واحد خوراسگان، دانشگاه آزاد، اصفهان، ایرانعبدالمجیداهنگریدانشیار علوم اقتصادی، گروه اقتصاد، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایرانسید امینمنصوریدانشیار علوم اقتصادی، گروه اقتصاد، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایرانبهارحافظیاستادیار علوم اقتصادی، گروه اقتصاد، واحد خوراسگان، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایرانJournal Article20241231Traditional models lack sufficient capability in predicting investors’ portfolio returns due to model specification errors; therefore, this study aims to address model uncertainty issues. Accordingly, the objective of this research is to model the factors affecting uncertainty in the capital market. This is an applied research study. The statistical sample includes 171 listed companies on the stock exchange over the period 2011–2023. In this study, 62 risks affecting stock returns were incorporated into nonlinear Bayesian models. Based on the results of the BMA models, 13 non- fragile risks influencing stock returns were identified. According to the findings, interest rate lags, liquidity ratios, and oil revenues—having the highest probability of impact—are the most important risks affecting stock returns. The PTVPFAVAR model results indicate that the long-term elasticity between stock returns and the research variables is higher than the short-term elasticity, suggesting that these risks have a stronger influence on stock returns in the long run compared to the short term.مدلهای سنتی توانایی کافی جهت پیشبینی بازدهی پرتفوی سرمایهگذاران را به علت خطای تصریح مدل ندارند؛ لذا پژوهش حاضر سعی در رفع مشکل نااطمینانی مدل را دارد. بر این اساس هدف پژوهش حاضر مدلسازی عوامل موثر بر نااطمینانی در بازار سرمایه است. پژوهش حاضر کاربردی است. نمونه آماری پژوهش شامل 171 شرکت بورسی در دوره زمانی1390 تا 1402 میباشد. در این پژوهش 62 ریسک مؤثر بر بازدهی سهام وارد مدلهای بیزین غیرخطی گردیدند. بر اساس نتایج مدلهای BMA، 13 ریسک غیرشکننده مؤثر بر بازدهی سهام شناسایی شدند. براساس نتایج، دیرش نرخ بهره؛ نسبت آنی و درآمدهای نفتی با بالاترین احتمال اثرگذاری؛ مهمترین ریسکهای موثر بر بازدهی سهام هستند. بر اساس نتایج مدل PTVPFAVAR کشش بلند مدت مابین بازدهی سهام با متغیرهای پژوهش نسبت به کشش کوتاه مدت از میزان بالاتری برخوردار است که بیانگر میزان تأثیرگذاری شدیدتر این ریسکها بر بازدهی سهام در بلند مدت نسبت به کوتاه مدت است.https://jem.semnan.ac.ir/article_9726_f0ece5b3c7d978f4b9f34ff2a698f1ad.pdfدانشگاه سمنانمدلسازی اقتصادسنجی2345-654X10220250723Analysis of economic inequalities using bivariate total time on test transform and copula functionتحلیل نابرابری های اقتصادی با استفاده از تبدیل زمان کل آزمون دومتغیره و تابع مفصل73108972710.22075/jem.2025.36678.1986FAمجتبیاصفهانیاستادیار گروه آمار، دانشکده علوم پایه، دانشگاه ولایت ایرانشهر، ایرانغلامرضامحتشمی برزادراناستاد گروه آمار، دانشکده علوم ریاضی، دانشگاه فردوسی مشهد، ایرانمحمدامینیاستاد گروه آمار، دانشکده علوم ریاضی، دانشگاه فردوسی مشهد، ایرانJournal Article20250125This study investigates the relationship between two key economic indicators: income and wealth. Despite apparent similarities in the behavior of these two variables, numerous instances highlight their differences and lack of complete correlation. The main objective of this paper is to analyze the dependency structure between individuals’ income and wealth using advanced statistical tools. To model the dependency between income and wealth, the copula function—an innovative tool in probability theory—has been employed. In this regard, various copula functions are examined, and the Clayton copula family along with the Farlie-Gumbel-Morgenstern (FGM) copula family are identified as the most suitable choices for the studied data. Additionally, the study introduces a new bivariate index based on the Total Time on Test (TTT) transform in the bivariate case, utilizing copula functions. This index is applied to real-world data on the income and wealth of Iranian households, and the results demonstrate a significant relationship between the two variables at the societal level. Therefore, it can be concluded that using this index in economic data reveals that the proposed bivariate TTT index can effectively represent the dependency structure between income and wealth. Furthermore, the use of Clayton and FGM copulas also shows a good fit with the empirical data.در این پژوهش، به بررسی ارتباط بین دو شاخص مهم اقتصادی یعنی درآمد و ثروت پرداخته شده است. با وجود شباهتهای ظاهری در رفتار این دو متغیر، موارد متعددی وجود دارد که نشاندهنده تفاوتها و عدم همبستگی کامل بین آنهاست. هدف اصلی مقاله، تحلیل ساختار وابستگی بین درآمد و ثروت افراد جامعه با بهرهگیری از ابزارهای آماری پیشرفته است. برای مدلسازی وابستگی بین درآمد و ثروت، از تابع مفصل به عنوان یکی از ابزارهای نوین در نظریه احتمال استفاده شده است. در این راستا، ابتدا توابع مفصل مختلف مورد بررسی قرار گرفته و دو خانوادهی مفصل کلیتون<sup> </sup>و خانواده مفصلهای فورلی-گامبل-مورگنستن (FGM)به عنوان مناسبترین گزینهها برای دادههای مورد مطالعه شناسایی شده اند. همچنین، در ادامه پژوهش یک شاخص دو متغیره جدید بر پایهی تبدیل زمان کل آزمون (TTT) در حالت دومتغیره و با استفاده از توابع مفصل معرفی گردیده است. این شاخص بر روی دادههای واقعی مربوط به درآمد و ثروت خانوارهای ایرانی اعمال و نتایج حاصل، ارتباط معناداری را بین این دو متغیر در سطح جامعه نشان می دهد. بنابراین می توان نتیجه گرفت که استفاده از این شاخص در داده های اقتصادی نشان می دهد که شاخص پیشنهادی زمان کل آزمون دومتغیره می تواند ساختار وابستگی بین دادههای درآمد و ثروت را بهصورت مؤثری نمایش دهد. همچنین استفاده از توابع مفصل کلیتون و FGM نیز تطابق مناسب با دادههای تجربی را نشان می دهد.https://jem.semnan.ac.ir/article_9727_1dbe6af6cfc6103ccb976d12e2fdcecc.pdfدانشگاه سمنانمدلسازی اقتصادسنجی2345-654X10220250723Examining the Impact of the Shadow Economy and Institutional Quality on Sustainable Development in Selected Countries: A Moment-Based Quantile Regression Approach (MM-QR)بررسی اثر اقتصاد سایه و کیفیت نهادی بر توسعه پایدار در کشورهای منتخب: رویکرد رگرسیون کوانتایل لحظه ای (MM-QR)109147982610.22075/jem.2025.36294.1966FAعلیحسنونداستادیار اقتصاد، گروه اقتصاد، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه لرستانبهارسالارونددانشجوی دکتری اقتصاد، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه لرستانJournal Article20241218Sustainable development is among the most critical concerns of policymakers and politicians, referring to the consideration of future generations. Given that one of the goals of BRICS member countries is to achieve higher and better-quality production, examining the impact of production on sustainable development is of great importance. Many developing countries, including BRICS members, follow numerous regulations to start businesses, which increases the likelihood of forming a shadow economy. This study examines the effect of the shadow economy and institutional quality on sustainable development in BRICS countries during the period 2007–2020. The study employs the Moment Quantile Regression approach. The results indicate that the impact of the shadow economy on sustainable development is negative and statistically significant across all quantiles. Furthermore, the effect of institutional quality on sustainable development is positive and statistically significant across all quantiles. The influence of other control variables, such as urbanization rate, globalization, and human development, on sustainable development is negative, negative, and positive, respectively, and statistically significant.بحث توسعه پایدار جزء مهمترین دغدغههای سیاستگذاران و سیاستمداران هست. پدیدهای که به درنظرگرفتن نیازها و حقوق نسلهای آینده شامل حفظ منابع طبیعی، محیطزیست، اقتصاد پایدار و عدالت اجتماعی اشاره دارد. با توجه به اینکه یکی از اهداف کشورهای عضو بریکس دستیابی به تولید بیشتر و باکیفیتتر است؛ لذا بررسی اثر تولید بر توسعه پایدار اهمیت بسزایی دارد. بسیاری از کشورهای درحالتوسعه از جمله کشورهای عضو بریکس از قوانین زیادی برای شروع کسبوکار تبعیت میکنند؛ لذا امکان تشکیل اقتصاد سایه زیاد است. پژوهش حاضر به بررسی اثر اقتصاد سایه و کیفیت نهادی بر توسعه پایدار کشورهای عضو بریکس با توجه به رویکرد رگرسیون کوانتایل لحظهای و دوره زمانی سالیانه 2007-2020 میپردازد. نتایج نشان میدهد که اثر اقتصاد سایه بر توسعه پایدار در تمامی چندکها منفی و از لحاظ آماری معنادار هست. همچنین اثر کیفیت نهادی بر توسعه پایدار در تمامی چندکها مثبت و از لحاظ آماری معنادار میباشد. اثر سایر متغیرهای کنترلی همچون نرخ شهرنشینی، جهانی شدن و توسعه انسانی بر توسعه پایدار نیز به ترتیب منفی، منفی و مثبت و معنادار میباشد.https://jem.semnan.ac.ir/article_9826_b06275a1802e07e20d734446d93c03a6.pdfدانشگاه سمنانمدلسازی اقتصادسنجی2345-654X10220250723Asymmetric Effects of the Real Exchange Rate on Iran’s Bilateral Trade Balance with Its Trading Partners (J-Curve): An Application of the Panel CS-ARDL Approachبررسی اثرات نامتقارن نرخ ارز حقیقی بر تراز تجاری دوجانبه ایران با شرکای تجاری (منحنی J): کاربرد رویکرد CS-ARDL پانلی149194995410.22075/jem.2025.38284.2019FAالههآریا موحددانشجوی کارشناسی ارشد اقتصاد، دانشکده اقتصاد، دانشگاه تهران، تهران، ایرانامینحق نژاداستادیار اقتصاد، دانشکده اقتصاد، دانشگاه تهران، تهران، ایرانJournal Article20250710This study investigates the impact of the real exchange rate on Iran’s bilateral trade balance with 26 trading partners over the period 1981–2023. Given the significant presence of cross-sectional dependence among the variables—supported by strong statistical evidence—second-generation panel unit root and cointegration tests, as well as the Cross-Sectionally Augmented ARDL (CS-ARDL) approach, are employed to account for this feature. Furthermore, the potential asymmetry in the trade balance’s response to positive and negative changes in the real exchange rate is examined. Results from Westerlund cointegration tests confirm the existence of a long-run relationship between the trade balance, the real exchange rate, Iran’s real income, and the real income of its trading partners. Accordingly, an error correction model based on the CS-ARDL framework is estimated using the Dynamic Common Correlated Effects Pooled Mean Group (DCCEPMG) estimator to capture both the long-run relationship and short-run dynamics. The estimates reveal that real exchange rate changes have positive and symmetric effects on the trade balance in both the long and short run. Specifically, a depreciation of the domestic currency improves the trade balance, while an appreciation worsens it. Hence, while the long-run results are consistent with the symmetric J-curve hypothesis, the short-run adjustments do not support the J-curve effect. Nevertheless, the Marshall–Lerner condition holds not only in the long run but also in the short run. Furthermore, the findings show that, in the long run, Iran’s real income has a significant negative effect, whereas the real income of its trading partners has a significant positive effect on Iran’s trade balance. The findings of this study provide useful insights for economic policymakers in formulating effective exchange rate and trade policies aimed at improving Iran's trade balance.این مطالعه به بررسی تأثیر نرخ ارز حقیقی بر تراز تجاری دوجانبه ایران با ۲۶ شریک تجاری طی دوره زمانی 1981 تا 2023 میپردازد. با توجه به اینکه وابستگی مقطعی یک مسئله مهم در این متغیرها محسوب میشود و شواهد آماری قوی نیز آن را تأیید میکنند، از آزمونهای ریشه واحد و همانباشتگی نسل دوم و همچنین رویکرد ARDL تعمیمیافته مقطعی (CS-ARDL) که این وابستگی را لحاظ میکنند، استفاده شده است. علاوه بر این، عدم تقارن در واکنش تراز تجاری به تغییرات مثبت و منفی (با مقدار یکسان) نرخ ارز بررسی شده است. نتایج آزمونهای همانباشتگی وسترلاند نشان میدهند که یک رابطه بلندمدت میان تراز تجاری و نرخ ارز حقیقی، درآمد حقیقی شرکای تجاری و درآمد حقیقی ایران وجود دارد. بنابراین، مدل تصحیح خطای مبتنی بر رویکرد CS-ARDL برای برآورد این رابطه بلندمدت و پویاییهای کوتاهمدت با استفاده از برآوردگر میانگین گروهی ترکیبی با اثرات مشترک همبسته پویا (DCCEPMG) برآورد شده است. برآوردها نشان میدهند که تغییرات نرخ ارز حقیقی در هر دو افق بلندمدت و کوتاهمدت دارای اثرات مثبت و متقارنی بر تراز تجاری هستند؛ بهگونهای که تضعیف (کاهش ارزش) پول ملی موجب بهبود و تقویت (افزایش ارزش) آن موجب بدتر شدن تراز تجاری ایران میشود. بنابراین، اگرچه اثرات بلندمدت با فرضیه منحنی J متقارن سازگاری دارند، اما تعدیلات کوتاهمدت این فرضیه را تأیید نمیکنند. با این وجود، شرط مارشال-لرنر نه تنها در بلندمدت، بلکه در کوتاهمدت نیز برقرار است. افزون بر این، نتایج نشان میدهند که در بلندمدت، درآمد حقیقی ایران اثر منفی و درآمد حقیقی شرکای تجاری اثر مثبت و معناداری بر تراز تجاری ایران دارند. یافتههای این پژوهش بینشهای مفیدی برای سیاستگذاران اقتصادی در راستای تدوین سیاستهای مؤثر ارزی و تجاری با هدف بهبود تراز تجاری ایران ارائه میدهند.https://jem.semnan.ac.ir/article_9954_74a8c8b1e5b4d4e8b0937314f6c785ed.pdfدانشگاه سمنانمدلسازی اقتصادسنجی2345-654X10220250723Economic Globalization and Sustainable Society: A Comparative Study of Nonlinear Patterns in Developed and Developing Countriesجهانیشدن اقتصادی و جامعه پایدار: مطالعه مقایسهای الگوهای غیرخطی در کشورهای توسعهیافته و درحالتوسعه195241995510.22075/jem.2025.38028.2016FAسامانقادریدانشیار گروه علوم اقتصادی، دانشکده علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایرانانیسهامینیدانشآموختهی کارشناسی ارشد اقتصاد، دانشکده علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایرانJournal Article20250608This study aims to analyze the nonlinear effects of economic globalization on sustainable society in developed and developing countries over the period 2000 to 2020. To this end, a composite index was first constructed to measure the state of sustainable society across countries. Subsequently, using the Panel Smooth Transition Regression (PSTR) model and considering economic globalization as the transition variable, the nonlinear relationships among variables were evaluated. The findings indicate the existence of a nonlinear relationship between economic globalization and the sustainable society index. For developed countries, the optimal model includes two thresholds and three distinct regimes, whereas for developing countries, a single threshold and two regimes were identified as the best-fitting structure. Moreover, in developed countries, economic globalization has a negative effect in the first two regimes and a positive effect in the third regime, while in developing countries, this effect is positive and significant across all regimes. The results highlight the necessity of formulating differentiated strategies tailored to the structural characteristics of each group of countries.هدف این پژوهش، تحلیل اثرات غیرخطی جهانیشدن اقتصادی بر جامعهی پایدار در کشورهای توسعهیافته و درحالتوسعه طی دورهی زمانی ۲۰۰۰ تا ۲۰۲۰ است. بدین منظور، ابتدا با استفاده از یک شاخص ترکیبی، وضعیت جامعهی پایدار در کشورها اندازهگیری شد. سپس، با بهرهگیری از الگوی رگرسیون انتقال ملایم پانلی (PSTR) و در نظر گرفتن جهانیشدن اقتصادی بهعنوان متغیر انتقال، روابط غیرخطی میان متغیرها مورد ارزیابی قرار گرفت. یافتهها نشان میدهد که رابطهای غیرخطی میان جهانیشدن اقتصادی و شاخص جامعهی پایدار وجود دارد. برای کشورهای توسعهیافته، مدل بهینه شامل دو حد آستانه و سه رژیم متمایز است؛ درحالیکه برای کشورهای درحالتوسعه، یک آستانه و دو رژیم بهعنوان ساختار بهینه شناسایی شد. همچنین، در کشورهای توسعهیافته، جهانیشدن اقتصادی در دو رژیم نخست اثر منفی و در رژیم سوم اثر مثبت دارد، درحالیکه در کشورهای درحالتوسعه این اثر در تمامی رژیمها مثبت و معنادار است. نتایج پژوهش بر ضرورت تدوین راهبردهای متفاوت و متناسب با ویژگیهای ساختاری هر گروه از کشورها تأکید دارد.https://jem.semnan.ac.ir/article_9955_fa760a18abf0172ab47210dc941df7a4.pdf